Telefoonnummer traceren: wat kan wel en wat niet?

Een onbekend mobiel nummer traceren: waarom dat niet lukt

De locatie van een telefoon is afgeschermd. Artikel 11.5a van de Telecommunicatiewet staat het verwerken van locatiegegevens van een gebruiker alleen toe als die gegevens anoniem zijn gemaakt, of als die gebruiker er zelf toestemming voor heeft gegeven voor een specifieke dienst. Die toestemming kan hij op elk moment intrekken. Een vreemde die alleen het nummer heeft, voldoet aan geen van die voorwaarden.

De eigenaar van een mobiel nummer is ook niet openbaar. In het nummerregister van de ACM staat bij 06-nummers alleen de telecomaanbieder. En in een telefoongids kom je volgens artikel 11.6 van de Telecommunicatiewet alleen als je daar zelf toestemming voor gaf.

Er is één uitzondering waarbij je locatie automatisch wordt doorgegeven: als je zelf 112 belt. Dan moet je aanbieder je nummer, je naam- en adresgegevens en je locatiegegevens aan de meldkamer doorgeven, ook als je anoniem belt. Dat staat in artikel 11.10.

Wie een telefoonnummer wél kan achterhalen

De politie en het Openbaar Ministerie, maar alleen bij een strafrechtelijk onderzoek. Het Wetboek van Strafvordering regelt dat:

• Artikel 126na: bij verdenking van een misdrijf kan een opsporingsambtenaar een aanbieder verplichten naam, adres, postcode, woonplaats, nummer en soort dienst van een gebruiker te verstrekken.
• Artikel 126n: bij verdenking van een zwaarder misdrijf (zoals bedoeld in artikel 67, eerste lid) kan de officier van justitie ook gegevens over het telefoonverkeer van die gebruiker vorderen. Voor gegevens die ná de vordering ontstaan, geldt een periode van hoogstens drie maanden.

Wil je dat er zo naar een beller gezocht wordt, dan is de route dus: aangifte doen. Bijvoorbeeld bij bedreiging, stalking of oplichting. Zonder aangifte en zonder verdenking van een misdrijf gebeurt er niets.

Je eigen provider, in twee situaties:

• Bij een anonieme beller. Artikel 11.11 van de Telecommunicatiewet geldt letterlijk voor hinderlijke of kwaadwillige oproepen waarbij het nummer is afgeschermd. Je vraagt je provider dan schriftelijk om het nummer en de beschikbare naam-, adres- en woonplaatsgegevens van de beller. Je verzoek bevat je eigen gegevens en een indicatie van de data en tijdstippen. De provider moet een onderzoek instellen, en zit de beller bij een andere provider, dan moet die meewerken.
• Bij overlast van een zichtbaar nummer. Daar is artikel 11.11 niet voor geschreven, maar providers hebben er wel een overlastprocedure voor. KPN vraagt minstens vijf data en tijden en neemt dan contact op met het nummer dat je lastigvalt. Je krijgt de naam van de beller daarbij niet vanzelf te horen.

Telefoonnummer achterhalen van een anonieme beller

Dit is de situatie waarin je als particulier het meest bereikt. De belangrijkste stappen:

1. Neem op. Een gemiste oproep kan je provider niet terugvinden, er moet verbinding zijn geweest. Je hoeft niets te zeggen.
2. Houd datum en tijd bij van elke oproep. KPN en Ziggo vragen er minstens vijf, Simyo drie.
3. Dien het verzoek in via het overlastformulier van je provider, of met de voorbeeldbrief van ACM ConsuWijzer.
4. Werkt je provider niet mee? Meld het bij ACM ConsuWijzer. De ACM heeft providers er al eerder op gewezen dat alleen een waarschuwing sturen niet genoeg is.

Eén grens: bij buitenlandse nummers houdt het op. KPN schrijft dat het daar niet kan helpen omdat het geen buitenlandse klantgegevens heeft. De volledige uitleg staat in de gids over anoniem bellen.

Pas op met apps en sites die een locatie beloven

Je vindt online diensten die zeggen dat ze elk nummer kunnen traceren, vaak met een kaartje en een betaalknop. Gezien de regels hierboven kan geen enkele partij de locatie van een willekeurige telefoon rechtmatig bij een provider opvragen zonder toestemming van de gebruiker of zonder een strafrechtelijke vordering.

We hebben geen Nederlandse toezichthouder gevonden die over dit soort sites een specifieke waarschuwing heeft gepubliceerd, dus we zeggen niet wat ze precies doen. Ons advies is simpel: betaal er niet voor, en vul er geen gegevens van jezelf of van een ander in. Wil je weten waar een gezinslid is, gebruik dan een deelfunctie waar die persoon zelf voor kiest.

Onbekend nummer traceren: wat je zelf wél kunt doen

• Zoek het nummer op. Je ziet welke partij de nummerreeks heeft volgens de ACM en wat andere bezoekers meldden. Bij 088-, 0800- en 0900-nummers is dat het bedrijf zelf, bij 06 en 085 alleen de aanbieder.
• Kijk bij een vast nummer naar het netnummer. Dat vertelt in welke regio het nummer is uitgegeven, niet waar de beller nu zit.
• Houd rekening met spoofing. Het nummer dat je ziet, kan vervalst zijn. Zo werkt dat.
• Bij een 06-nummer: lees wat er wel en niet te vinden is.